SearchBrowseAboutContactDonate
Page Preview
Page 406
Loading...
Download File
Download File
Page Text
________________ १.४.८४ ३४८ पुरुदंशस् भने अनेहस् श७हो स्थणे 'दीर्घङ्याब्० १.४.४५' सूत्रधी तेमनाथी परमां रसा सि प्रत्ययनो लोप, 'अभ्वादेर० १.४.९०' सूत्रथी तेमना सि प्रत्ययनी पूर्वना स्वरनो हीर्ध आहेश, तेभन 'सो रुः २.१.७२' सूत्र जने 'रः पदान्ते० १.३.५३' सूत्रथी तेभना स् नो र्ने र्र्ना विसर्ग आहेश प्राप्त एतो. तेभन इ अरान्त सखि शब्दृहस्थजे 'सख्युरितो० १.४.८३ ' पूर्वसूत्री सखि शब्हना इनो ऐ आहेश प्राप्त हतो. आजघानार्योनो जाध કરીને આ સૂત્રથી સિ પ્રત્યયના સ્થાને ૩૬ આદેશનું વિધાન કર્યું છે. (2) दृष्टांत - * 'ऋदुशनस्० १.४.८४' * 'डित्यन्त्य० २.१.११४' → → * 'ऋदुशनस्० १.४.८४' → * 'डित्यन्त्य० २.१.१९४' → (i) पिता — - पितृ स पितृ + डा पित् + डा = पिता । (iv) पुरुदंशा पुरुदंशस् + पुरुदंशस् + डा पुरुदंश् + डा पुरुदंशा । = (ii) कर्ता + कर्तृ + कर्त् + डा = कर्ता | (v) अनेहा अनेहस् + सि अहस् + डा अह् + = अनेहा । (iii) उशना उशनस् + उशनस् + डा उशन् + डा = उशना । (vi) सखा पितरमतिक्रान्तः = अतिपिता, उशनसमतिक्रान्तः = अत्युशना, प्रियः पुरुदंशा यस्य स = प्रियपुरुदंशा, अनेहसमतिक्रान्तः = अत्यनेहा, कुत्सितः सखा = किंसखा, पूजितः सखा = सुसखा ते प्रियाः सखायः यस्य स = પ્રિયસલા વિગેરે પ્રયોગોની સાધનિકા ઉપર પ્રમાણે સમજવી. सखि + सि सखि + डा सख् + डा = सखा । (3) આ સૂત્રથી હ્રસ્વ રૂ કારાન્ત જ સદ્ધિ શબ્દથી પરમાં રહેલા શેષ સિ પ્રત્યયનો ૩ આદેશ થાય એવું કેમ ? (a) इयं सखी झाडीं सखि श७६ 'नारी-सखी- पङ्क० २.४.७६ ' सूत्रधी ङी प्रत्ययान्त ३ये निपातन येसो छे. सखी + सि, 'दीर्घङ्याब्० १.४. ४५ 'सखी । (b) सखी: २ञा सखी श७६ ह्रस्व इ |रान्त सखि शब्हने क्यन् जने क्विप् प्रत्यय सागवाना आगे निष्पन्न घयो छे. तेनी निष्यत्ति खागणना सूत्रनी टिप्यागमां री जतावीछे सखी + सि, 'सो रुः २.१.७२' → सखीर्, 'रः पदान्ते० १.३.५३' सखीः । .* * *
SR No.023416
Book TitleSiddhahemchandra Shabdanushasan Gujarati Vivaran Adhyay 01 04
Original Sutra AuthorHemchandracharya
AuthorPrashamprabhvijay
PublisherSyadwad Prakashan
Publication Year2012
Total Pages564
LanguageGujarati, Sanskrit
ClassificationBook_Gujarati & Book_Devnagari
File Size36 MB
Copyright © Jain Education International. All rights reserved. | Privacy Policy