Jainism Course Part 03

SR No.: 006049
Original Sutra Author: N/A
Author: Maniprabhashreeji
Publisher: Adinath Rajendra Jain Shwetambara Pedhi
Publication Year: 2011
Total Pages: 230
Language: Gujarati
Classification: Book_Gujarati
File Size: 12 MB

Page 22

જ્ઞાનવર્ધક હોવાથી એ દિશાઓની સન્મુખ મોટું રાખીને વાંચવું જોઈએ. અને મોટું દિવાલની સામે રાખીને વાંચવાથી પણ મન અહીં-તહીં ભટકતું અટકે છે. જ્ઞાનના કેટલા આચાર છે અને કયા કયા? જ્ઞાનના ૮ આચાર છે. (૧) કાલે - જે સમય વાંચવા માટે બતાવ્યો છે તે સમયે જ જ્ઞાન વાંચવું. (૨) વિનય – જ્ઞાન અને જ્ઞાનીનો વિનય કરીને વાંચવું. એટલે ગુરુ હોય તો એને વંદનાદિ કરવા અને જ્ઞાનને પાંચ ખમાસમણા દઈને વાંચવું. (૩) બહુમાન - જ્ઞાન અને જ્ઞાનના પ્રતિ હૃદયમાં બહુમાન-અહોભાવ રાખવો. (૪) ઉપધાન - ઉપધાન તપ કરીને વાંચવું. (૫) અનિનવ - જેની પાસે અધ્યયન કર્યું હોય એનું નામ છુપાવીને બીજાનું નામ નહીં બતાવવું. (૬) વ્યંજન - સૂત્રોનું શુદ્ધ ઉચ્ચારણ કરવું એટલે કે ઓછા અથવા વધારે અક્ષર નહીં બોલવા. (૭) અર્થ - જે સૂત્રનો જેવો અર્થ છે તેવો જ અર્થ સમજવો અને કહેવો. (૮) તદુભય - સૂત્ર શુદ્ધ અને અર્થ સહિત ઉપયોગપૂર્વક બોલવા. ,
આ આઠ આચારોનું જે પાલન કરે છે, એ જ્ઞાનાચારના આરાધક કહેવાય છે. એમાં જે દોષ લાગે છે જેમકે અકાલ વેલામાં વાંચવું, જ્ઞાનની આશાતના કરવી વગેરે અતિચાર કહેવાય છે. જ્ઞાનની આરાધના કેવી રીતે કરવી?
જ્ઞાન પાંચમ (કાર્તિક સુદ પાંચમ)ના દિવસે ઉપવાસ કરીને ૫૧ ખમાસમણા, ૫૧ લોગસ્સનો કાઉસ્સગ્ગ, ૫૧ સાથિયા અને “ૐ હ્રીં નમો નાણસ્સ” પદની ૨૦ માળા ગણવી. દર મહિનાની સુદ પંચમીના દિવસે તપની સાથે આ ક્રિયા કરવી જોઈએ. આવી રીતે ૫ વર્ષ ૫ મહિના સુધી કરવાથી જ્ઞાનાવરણીય કર્મના ક્ષયની સાથે જ્ઞાનની આરાધના થાય છે. ઉપવાસની તપસ્યા કરવાથી કર્મની વિશેષ નિર્જરા થાય છે, પરંતુ ઉપવાસ કરવાની શક્તિ ન હોય તો આયંબિલ કે એકાસણાથી પણ આ તપ કરીને ઉપરોક્ત બતાવેલી આરાધના કરવી જોઈએ. • આનાથી અતિરિક્ત પણ જ્ઞાનની આરાધના માટે ૫૧ અથવા કમ થી કમ ૫ ખમાસમણા, પ
લોગસ્સનો કાઉસ્સગ્ન તથા પાંચ સાથિયા અને પાંચ માલા નિત્ય ગણવી. જ્ઞાન અને જ્ઞાનનુ, પુસ્તક, ઠવણી, માળા, પેન, પેન્સિલ વગેરે જ્ઞાનના ઉપકરણોનું બહુમાન કરવું. નવા-નવા જ્ઞાનોપાર્જનમાં સમયનો સદુપયોગ કરવો. પાઠશાળામાં બાળકોને ઇનામથી પ્રોત્સાહિત કરવા. ગુરુજીનું બહુમાન કરવું. બાળકો