________________
२१
૨. જે પદાર્થો
બંધના પ્રત્યક્ષ કારણરૂપ છે,
તે જ પદાર્થા નિરાસક્તિ તથા સાચી સમજને કારણે કમ ક્ષય પણ કરાવી શકે.વળી કક્ષય કરાવી શકે તેવા પદાર્થો
મૂર્છા તથા ખાટી સમજને કારણે કર્મ બંધના કારણરૂપ પણ બની શકે. અર્થાત્ પદાર્થો નહિ, પણ ચિત્તવૃત્તિ જ કર્મબંધ કે કક્ષયના કારણરૂપ છે.
પાયામાં જ ભીંત ભૂલેલા હેાવા છતાં, પાતાના પંથને સાચા રાવનારા અન્યવાદીએ પોતે તથા તેમના અનુયાયીઓ જીવહિંસાને કારણે દુર્ગતિમાં રખડે છે. ૩. જ્ઞાન, શ્રદ્ઘા અને સંયમની સાથે તપની પણ જરૂર છે. પરંતુ તેના અણુરૂપે ક્રોધને દૂર કરવેા.
૪. તપની સાથે નિરવદ્ય સંયમ પણ જરૂરી છે.
૫
૧. પાપી વૃત્તિને પોષવા કાઈક મુનિ એકાકી વિચરે છે, છતાં દુર્ભાગ્યવશ તેની કામેચ્છા પૂરી થતી નથી. તેથી તે સંસારસુખની નજીક પણ નથી,
અને તેનેા ત્યાગી ન હેાવાથી સંસારથી દૂર પણ નથી. પરંતુ, મેક્ષથી તા દૂર છે જઃ માટે સત્યજ્ઞાન મેળવવા જિજ્ઞાસાવૃત્તિ કેળવવી
૨. આત્મા કર્મોના કર્તા છે અને તે કર્મોને જ ભાતા છે, અર્થાત બંધ અને મેક્ષ પેાતાના જ પુરુષાથ ઉપર અવલંબિત છે.
માટે, પરિગ્રહ કે તુચ્છવૃત્તિઓમાં ન રાચતાં આતા પરીષહાને સહન કરી સયમપથે આગળ વધવું.
૩. ‘કાઈપણ જીવની હિ ંસા ન કરવી-એ ભગવાનની આજ્ઞા છે. આજ્ઞા એ જ ધર્મ છે. ધર્મ સમભાવમાં છે.
મહાદિ શત્રુએ સાથે જ તું યુદ્ધ કર. બહાર દેખાતા દુશ્મના નિમિત્તમાત્ર છે. જ્યાં આત્મજ્ઞાન છે ત્યાં સમ્યકૃત્વ છે.
જ્યાં સમ્યક્ત્વ છે ત્યાં સંયમ (મુનિપણું) છે,
-એમ સમજી સમભાવપૂર્વક અહિંસાધને આરાધવા,
૪. કામવાસના પીડે તા. મુનિ તેનેશાંત કરવાના અનેક નિર્દોષ ઉપાયા કરે. વળી કામભેગા ભાગન્યા પહેલાં કે પછી કેટલાક પાપા તથા વિંબના સહન કરવી પડે છે-તેને વિચાર કરી મુનિ કુમાગે જ્યાં અટકે.
