________________
૨૦૬
કરીને અરિહંત સાથે વ્યવહાર શક્ય છે. વળી પ્રભાવયુકત પ્રભાવશાળી હોવાથી સહ કે ઈ સહજ જ આકર્ષાય છે. આપણે સહુ દેહધારી છીએ. દેહધારીને દેહના માધ્યમથી વ્યવહાર છે. સિદ્ધ પરમાત્મા અશરીરી–અદેહી હેઈ, દેહનું માધ્યમ નથી. તેથી તેઓની સાથે વ્યવહાર શકય નથી એટલે અરિહંત ભગવંતની જેમ તેઓ વ્યવહાર ઉપકાર નિમિત્ત બની શકતા નથી. મહામહોપાધ્યાય શ્રી યશોવિજયજીએ તેથી જ ગાયું
સત્તા શુદ્ધ અરૂપી તેરી નહિ જગકે વ્યવહાર કા કહીએ કછુ કહ્યો ન જાએ તું પ્રભુ અલખ અપાર.”
અરિહંત ભગવંતે, અરિહંત પરમાત્મા બન્યા બાદ દેહ હોવાના કારણે દેહ હોય ત્યાં સુધી દેહના માધ્યમથી નિર્વાણ થતાં સુધીના શેષ આયુષ્યકાળ દરમિયાન લેકસંપર્કમાં હોવાથી લોકે ઉપર દેશના આદિ દ્વારા ખૂબ ખૂબ ઉપકાર કરે છે. જ્યારે અરિહંત ભગવંતનું નિર્વાણ થતાં તેઓ સિદ્ધ બને છે. અદેહી થાય છે. પછી તેમની સાથે વ્યવહાર શકય નથી. છતાં ય તેઓ સિદ્ધપદેથી ધ્રુવતારક બની આપણને સિદ્ધ બનવામાં પ્રેરણારૂપ રહે છે.
આ નમસ્કાર મહામંત્ર સંબંધી વળી એક શાસ્ત્રીય પાઠ છે કે.....
નવકાર ઈક અખર પાવ ફેડેઈ સત્ત અયરાઈ...”
સાત સાગરોપમ સુધી નર્કની અશાતા વેદનીય વેદીને - જે કર્મનિર્જરા થાય તેટલી કર્મનિર્જરા નવકારમંત્રના